Zaburzenia lękowe, potocznie określane jako „nerwica”, to grupa problemów psychicznych, w których dominującą rolę odgrywa przewlekłe lub nawracające uczucie napięcia, niepokoju i trudnego do opanowania lęku. Choć współczesna klasyfikacja medyczna odchodzi od terminu „nerwica”, zjawiska kryjące się pod tym pojęciem pozostają aktualne i dotyczą osób w niemal każdym wieku. Lęk stanowi naturalną reakcję organizmu, jednak staje się problemem, gdy przybiera postać utrzymującą się przez wiele tygodni lub miesięcy, gdy pojawia się bez wyraźnej przyczyny oraz gdy zaczyna ograniczać codzienne funkcjonowanie.
Przyczyny zaburzeń lękowych mają charakter wieloczynnikowy
W procesie ich powstawania znaczenie mają predyspozycje genetyczne, indywidualna wrażliwość układu nerwowego oraz funkcjonowanie neuroprzekaźników, takich jak serotonina czy GABA. Wiele osób zmagających się z lękiem reaguje silniej na sygnały zagrożenia i wykazuje niższą tolerancję na niepewność, co przekłada się na skłonność do zamartwiania się i przewidywania negatywnych scenariuszy. W rozwoju objawów istotną rolę odgrywają także doświadczenia życiowe, przewlekły stres, trudne relacje rodzinne oraz nagromadzenie sytuacji wymagających podwyższonej adaptacji emocjonalnej.
Jakie są objawy zaburzeń lękowych?
Objawy zaburzeń lękowych są zróżnicowane i obejmują zarówno obszar psychiczny, jak i somatyczny. Osoby doświadczające lęku często zgłaszają wewnętrzne napięcie, trudność w odprężeniu, ciągłe poczucie zagrożenia oraz trudności z koncentracją. Bardzo często lęk wpływa na jakość snu, prowadząc do problemów z zasypianiem, częstego wybudzania się lub płytkiego, nieprzynoszącego odpoczynku snu. W sferze poznawczej pojawiają się natrętne myśli związane z obawami o zdrowie, pracę czy bezpieczeństwo bliskich, a także poczucie braku kontroli nad własnymi reakcjami. Wiele osób doświadcza również zjawisk depersonalizacji lub derealizacji, które polegają na poczuciu oddalenia od własnego ciała lub otoczenia, co dodatkowo potęguje lęk.
Wśród często występujących wyróżniamy objawy „z ciała”
Objawy somatyczne mogą być bardzo intensywne i często są powodem zgłaszania się do lekarzy pierwszego kontaktu, kardiologów lub neurologów. Należą do nich kołatanie serca, uczucie duszności, drżenie rąk, suchość w ustach, zawroty głowy, mdłości, bóle w klatce piersiowej oraz zaburzenia pracy układu pokarmowego, takie jak biegunki, wzdęcia i brak apetytu. Osoby z zaburzeniami lękowymi często interpretują te sygnały jako objaw poważnej choroby, co dodatkowo utrwala cykl napięcia i niepokoju.
Kiedy warto zgłosić się do psychologa/psychoterapeuty?
Warto podkreślić, że momentem wymagającym konsultacji ze specjalistą jest sytuacja, w której objawy utrzymują się długo, zaczynają narastać lub wpływają na codzienne obowiązki, relacje społeczne czy aktywność zawodową. Szybka reakcja jest szczególnie istotna, jeśli pojawiają się napady paniki, poczucie nierealności, przewlekłe zaburzenia snu lub objawy depresyjne. Profesjonalna diagnoza pozwala wykluczyć tło somatyczne i zaplanować odpowiedni sposób leczenia.
Znacznie terapii poznawczo-behawioralnej w leczeniu zaburzeń lękowych
W terapii zaburzeń lękowych kluczową rolę odgrywa psychoterapia, a zwłaszcza podejście poznawczo-behawioralne, które pomaga zrozumieć mechanizmy powstawania lęku oraz wypracować nowe sposoby reagowania na stresujące sytuacje. Skuteczne są również techniki relaksacyjne, trening uważności oraz praca nad regulacją emocji. W niektórych przypadkach konieczne bywa wsparcie farmakologiczne, szczególnie gdy objawy wpływają na codzienne funkcjonowanie lub utrudniają rozpoczęcie psychoterapii. Leczenie farmakologiczne prowadzone przez psychiatrę może przynieść znaczącą poprawę, jednak najlepiej sprawdza się w połączeniu z regularną terapią.
Umów konsultację w Mindhub Psychoterapia Kraków
Skuteczna pomoc w zaburzeniach lękowych wymaga podejścia holistycznego, które obejmuje również profilaktykę nawrotów, dbanie o higienę snu, aktywność fizyczną, redukcję używek i naukę sposobów radzenia sobie ze stresem. W Mindhub Psychoterapia doskonale wiemy, jak ważne jest zrozumienie własnych schematów przez pacjenta, reakcji oraz świadomości mechanizmów podtrzymujących lęk stanowią kluczowy element powrotu do równowagi emocjonalnej.
ul. Złoty Róg 29a/3, 30-095 Kraków